Lezingenserie vanaf 21 februari in Borger

Heb je alles al eens willen weten over De Hondsrug UNESCO Global Geopark? Over de unieke ontstaansgeschiedenis van het Hondsruggebied; over de ijstijden, de hunebedden, over de rol van de mens die hier al duizenden jaren woont. En wat maakt het gebied nou zo bijzonder dat het de UNESCO status heeft gekregen?

Schrijf je dan nu in voor de boeiende lezingenreeks van De Hondsrug UNESCO Global Geopark! In acht lezingen word je door onze inspirerende docenten meegenomen in een spannende reis door de tijd. De lezingenreeks wordt afgesloten met een bus excursie naar de mooiste plekken van het Geopark.

Woensdag 21 februari IJstijden docent:  Harry Huisman

Zo’n 2,5 miljoen jaar geleden begonnen de ijstijden: koude perioden waarin zich landijs vormde, afgewisseld met warme periode. Er zijn minstens 23 ijstijden geweest.
Landijs en smeltwater hebben De Hondsrug gevormd. Een dikke ijskap transporteerde de talloze grote zwerfkeien hiernaartoe vanuit Scandinavië. Het landijs trok vier kilometerslange rechte lijnen door het landschap: De Hondsrug en enkele ruggen ten westen ervan.

Woensdag 28 februari Pingoruïnes  docent:  Anja Verbers

Iedereen kent ze wel, de veentjes, veenties , dobben. In het Drentse landschap kun je ze overal aantreffen, zowel in agrarisch cultuurlandschap als in de natuurgebieden. Maar weinig mensen zullen weten wat deze bijzondere onderdelen in het landschap eigenlijk zijn, namelijk Pingoruïnes. Deze pingoruïnes zijn overblijfselen uit de laatste ijstijd, het Weichselien. Drenthe heeft de meeste –mogelijke- pingoruïnes van Nederland, zo’n 2500.
Deze pingoruïnes zijn voor ons bijzonder omdat ze, indien ze nog gaaf en met veen gevuld zijn, een klimaatsarchief in zich bergen. Ze herbergen onder andere ook aardkundige, archeologische, cultuurhistorische en (paleo)ecologische waarden. Deze helpen ons om de geschiedenis van het gebied beter in kaart te krijgen.

Woensdag 7 maart Archeologie docent: Wijnand van der Sanden

Dankzij het onderzoek van talloze archeologen kunnen wij je de verhalen vertellen over de prehistorie van het Hondsruggebied; waar al minstens 12.000 jaar mensen wonen en hun kostje bij elkaar scharrelen. Archeologen hebben de plekken gevonden waar de eerste jagers hun kampementen hadden en waar ze hun kampvuren stookten. De plekken waar de eerste boeren hun akkertjes aanlegden, hun huizen bouwden en hun doden aan de aarde toevertrouwden in hunebedden, grafheuvels en urnenvelden.

Woensdag 14 maart Veen  docent:  Michiel Gerding

In het brede dal ten oosten van de Hondsrug ontstond in de loop van de laatste duizenden jaren een dik pakket hoogveen. Vanaf de middeleeuwen werd dit veen als brandstof (turf) hogelijk gewaardeerd en ging men het hoogveen afgraven en verkopen. In het begin waren het vooral de Groninger kloosters die de vervening grootschalig aanpakten. Later namen veencompagnieën die rol over. Vele eeuwen lang werkten er mensen achter de Hondsrug aan de overkant van het riviertje de Hunze om turf te steken uit de natte bodem. Het vlakke, vruchtbare land bleef over nadat de veenarbeiders hun werk hadden gedaan en hier ontstond een compleet nieuw landschap, dat van de Veenkoloniën.

Woensdag 21 maart Natuur docent:  Hans Dekker

Natuur in het Hondsruggebied is een moeilijk te definiëren begrip omdat de mens hier eigenlijk overal en altijd zijn invloed heeft doen gelden, ook in de natuur. Hoe zag het Hondsruggebied er uit vóór de mens naar deze streken kwam? Wat was onze oer-natuur? Grote delen van Drenthe waren ooit bedekt met dicht oerwoud. Elders groeide ondoordringbaar struikgewas en ook waren er open vlaktes met gras, heide en solitaire bomen. De meeste bossen verdwenen toen de mensen de grond gingen ontginnen om er als boer een bestaan op te bouwen. Sinds die tijd is het landschap van het Hondsruggebied een vernuftig, soms creatief maar ook vaak destructief samenspel gebleken van mens en natuur, wat nog steeds doorgaat.

Woensdag 28 maart Boeren docenten: Michiel Gerding en Bernhard Hanskamp

De Hondsrug mag dan gevormd zijn door de geologie en het klimaat, het landschap is het resultaat van boerenhand. Door de eeuwen heen hebben boeren de natuurlijke omstandigheden benut en zo veel mogelijk naar hun hand gezet. Dat is een doorgaand proces. Wat daarin de belangrijkste aspecten waren wordt in deze dubbellezing in de tijd gevolgd. Het gaat daarbij niet alleen om het boerenbedrijf, maar ook om de ontwikkelingen die zich daarnaast hebben voorgedaan: de ontwikkeling van de dorpen die soms zijn uitgegroeid tot een stad of een villadorp. Daarnaast de opkomst van ander gebruik van het landschap: toerisme en natuur.

 

Woensdag 4 april Kunst op de Hondsrug (naam docent volgt)

Vincent van Gogh is niet de enige kunstenaar die naar Drenthe ging om te schilderen. Max Liebermann, een bekende Duitse schilder en een groot voorbeeld voor Van Gogh, heeft een tijd in de Drentse plaats Zweeloo gewoond. Al bijna 250 jaar is de Hondsrug door de bijzondere natuur een inspiratiebron voor kunstenaars. Vanaf 1772 trokken schilders te voet met een schetsboek en later in volle bepakking met een opvouwbare schildersezel en kruk, een parasol of paraplu en schilderskist de natuur in.

Woensdag 11 april Sporen van strijd en Tweede Wereldoorlog docent: Michiel Gerding

Al sinds de middeleeuwen wordt er gevochten om de belangrijke landroute over de Hondsrug. Het Hondsrugcomplex was de belangrijkste toegang naar Noord-Nederland, voornamelijk Groningen, stad en gewest, centra van economische, politieke en religieuze macht. De veencomplexen op de grenzen van Overijssel, Drenthe, Friesland en Groningen vormden barrières die slechts op enkele plaatsen gepasseerd konden worden. Op deze strategische plekken werden kastelen, schansen en andere verdedigingswerken gebouwd, waaronder die van Coevorden, de enige vestingstad van Drenthe.

De Tweede Wereldoorlog is een aangrijpende periode uit de geschiedenis en deze ging niet aan de Hondsrug voorbij. Verdedigingslinies moesten de Duitse inval vertragen. Een verhaal over onderduikers, parachutisten en Jodenvervolging.

 

Zaterdag 14 april Excursie onder leiding van Michiel Gerding van 10.00 uur- 16.00 uur inclusief vervoer en lunch

Tijdens deze excursie kom je op  plekken in het Hondsruggebied waarover je in  de lezingen alles te weten bent gekomen. Het is een leuke afsluiting van de lezingenreeks.

Locatie

De lezingen worden gehouden in het Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, 9531 TG Borger. Inloop is vanaf 19.00 uur, elke lezing duurt van 19.30-21.30 uur.

Kosten

Het pakket van acht lezingen en een excursie kost € 75 per persoon. Je kunt je ook aanmelden voor één of meerdere lezingen of de excursie. De kosten zijn dan € 6 per lezing en de excursie kost € 40 per persoon. Je ontvangt een nota. NB: opgave = betalen.

Vragen? Neem contact met ons op.